İlgili video: Bu konuyu kısa videoda da anlattım: Kök Hücre ve Eksozom Hakkında Sorular (YouTube – Dr. Şule Güçlü Şakrak)
Dr. Şule Güçlü Şakrak
Bir cilt işleminin ardından bakımın nasıl yapılacağı, işlemin kendisi kadar merak edilir. Son yıllarda bu konuşmaya topikal eksozomlar da eklendi. Bazı klinik çalışmalar, belirli işlemlere eklenen belirli preparatlarla olumlu sonuçlar bildiriyor. Asıl soru ise şu: Bu sonuç hangi cilt sorununda, hangi cihazla ve hangi ürünle elde edilmiş? [6–8]
Aynı başlık altında farklı uygulamalar var
Mikroiğneleme, radyofrekans mikroiğneleme ve fraksiyonel CO2 lazer farklı yöntemlerdir. Dermapen türü cihazlarda mekanik mikroiğneleme yapılırken, “altın iğne” olarak bilinen RF mikroiğnelemede dokuya radyofrekans enerjisi de iletilir. Fraksiyonel CO2 lazerin doku üzerindeki etkisi ise farklıdır. Dolayısıyla bir yöntemle elde edilen bulguyu diğerine doğrudan taşımak doğru olmaz. [5,7,11]
Burada sözü edilen topikal yaklaşım, ürünün seçilen işlemle ilişkili olarak cilt yüzeyine uygulanmasıdır. Bu işlemlerin üçünün birden yapılması gerektiği anlamına gelmez. Uygun yöntem ve bakım, cildin ihtiyacına ve klinik değerlendirmeye göre ele alınır. Eksozom içeren bir preparatın kullanılması, işlemin kendisine ait riskleri ortadan kaldırmaz. [5,11]
Mikroiğneleme ile ilgili veriler
Reels videomda ele aldığım Park ve arkadaşlarının araştırmasını, uygulama sırası ve takip planıyla birlikte okumak daha açıklayıcı olabilir. [6]
| Katılımcı | 28 kişi |
|---|---|
| Karşılaştırma | Aynı kişinin yüzünün iki tarafı; taraflar rastgele belirlenmiş |
| Her iki tarafta | Mikroiğneleme |
| Ek uygulama | Bir tarafta eksozom içeren solüsyon, diğer tarafta serum fizyolojik |
| Seans düzeni | Üç hafta arayla üç seans |
| İzlem | Toplam 12 hafta; son seanstan sonra altı hafta |
Bu tablo bir kişisel tedavi protokolü değildir. Araştırmanın nasıl yürütüldüğünü özetler. Bir çalışmadaki seans düzeni, muayene edilmemiş bir kişi için uygulama önerisine dönüştürülemez.
2023 yılında yayımlanan, 28 kişinin katıldığı randomize yarım yüz çalışmasında yüzün bir tarafına mikroiğneleme ile eksozom içeren bir solüsyon, diğer tarafına mikroiğneleme ile serum fizyolojik uygulanmış. On iki haftalık değerlendirmede eksozom içeren solüsyon kullanılan tarafta kırışıklık, elastikiyet, nem ve pigmentasyon ölçümlerinde daha fazla iyileşme bildirilmiş. [6]
Yarım yüz tasarımı, aynı kişide iki yaklaşımı karşılaştırabildiği için değerlidir. Yine de katılımcı sayısı ve izlem süresi sınırlıdır. Sonuçlar o çalışmadaki formülasyon ve uygulamaya aittir; bütün ürünler için bir etkinlik veya uzun dönem güvenlik güvencesi oluşturmaz. [6]
Fraksiyonel lazer sonrasında ne biliyoruz
Akne izleri olan 25 kişiyle yürütülen, 2020 tarihli çift kör randomize çalışmada fraksiyonel CO2 lazerden sonra yüzün bir tarafına belirli bir eksozom jeli, diğer tarafına kontrol jeli uygulanmış. On iki haftada eksozom jeli kullanılan tarafta iz değerlendirme skorlarında daha fazla düzelme ve daha kısa toparlanma süresi bildirilmiş. [7]
Bu araştırma özellikle atrofik akne izlerini inceliyor. Sonuçlarını her türlü leke, kırışıklık veya lazer işlemine genellemek doğru olmaz. Ayrıca çalışmada kullanılan preparat, piyasadaki bütün eksozom ürünlerini temsil etmez. [7]
Radyofrekans mikroiğneleme için ayrı değerlendirme
2026 tarihli, 60 yetişkinle yapılan randomize yarım yüz çalışmasının yayımlanan özetinde, RF mikroiğnelemeye topikal hücre dışı vezikül preparatı eklenen tarafta 12 haftada kırışıklık ölçümünde daha fazla iyileşme bildiriliyor. Bununla birlikte çalışma körlenmemiş; izlem kısa ve histolojik ya da moleküler doğrulama bulunmuyor. Bu nedenle sonuç, kısa vadeli ek faydaya işaret eden bir bulgu olarak okunmalı. Özetten belirli bir ticari ürüne üstünlük veya uygunluk sonucu çıkarılamaz. [8]
Tek kişideki sonuç herkese taşınabilir mi
Mikroiğneleme ile topikal uygulamayı birlikte inceleyen tek kişilik yayınlar da var. Bunlardan biri sekiz haftada deri örneklerindeki değişimleri, diğeri 21 aylık izlemde cilt görünümünü değerlendiriyor. Bu gözlemler araştırmaya katkı sağlayabilir. Ancak tek kişideki değişim; etki büyüklüğünü, toplumdaki kalıcılığı veya uzun dönem güvenliği kanıtlamaz. Mikroiğnelemenin etkisi de üründen ayrılamaz. [9,10]
Güvenli bakım planında neler önemli
İşlemden sonra kullanılacak ürün için yalnızca içerik adına bakılmaz. Kullanım talimatı, uygulama yolu ve işlem sonrası ciltle uyumu birlikte değerlendirilir. “Topikal” ifadesi, bariyeri bozulmuş cilde kullanımın kendiliğinden uygun olduğu anlamına gelmez. Cihazın bir kullanım için değerlendirilmiş olması da her ürünle kombinasyonunu kapsamaz. [5]
RF mikroiğnelemenin belirli kullanımlarıyla yanık, iz, yağ kaybı ve sinir hasarı gibi ciddi komplikasyonlar da bildirilmiştir. Bunlar eksozomlara özgü bulgular değildir; cihaz ve uygulama seçiminin ayrıca önem taşıdığını hatırlatır. İşlem sonrasında beklenmeyen bir sorun gelişirse uygulamayı yapan hekimle görüşülmelidir. [11]
Cilt yenilenmesiyle ilgili yeni veriler ilgi çekici. Hastaya en yararlı yaklaşım, bir yöntemin hangi koşullarda incelendiğini açıkça anlatmak, belirsizlikleri saklamamak ve bakım planını kişiye göre oluşturmaktır. Amaç, mümkün olan faydayı gerçekçi beklentiler ve güvenlik değerlendirmesiyle birlikte ele almaktır.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; kişisel tanı, tedavi veya ürün kullanım talimatı yerine geçmez.
Kaynaklar
[5] FDA. Mikroiğneleme cihazları hakkında hasta ve sağlık profesyoneli bilgisi.
[10] Lee. 2025. Mikroiğneleme ve topikal uygulama sonrası cilt görünümünün 21 aylık izlemi; tek olgu.